Egoistyczny baner

Głaz koło Kraczek

Wyprawa do głazu okazała się dla mnie wymagająca — zarówno fizycznie, jak i mentalnie. Nie chodzi tu o sam dojazd rowerem w okolicę Kraczek, ale o próbę odnalezienia głazu w lesie. Nie podejrzewałem, że ten mały zielony obszar na mapie skrywa to, co zastałem w terenie.

Pierwsza wyprawa zakończyła się fiaskiem — nie byłem w stanie jednocześnie przedzierać się przez krzaki, niosąc rower, i orientować się w trudnym terenie. Była to dla mnie lekcja pokory. Spodziewałem się, że skoro las jest niewielki, wystarczy ogólne pojęcie o położeniu głazu — nawet jeśli trzeba będzie przeczesać las wzdłuż i wszerz, to w końcu znajdę obiekt. W płaskim lesie to przecież tylko kwestia samozaparcia.

Mapa z Geoportalu — lokalizacja lasu koło Kraczek
Mapa z Geoportalu — lokalizacja lasu koło Kraczek.
Mapa georadarowa — struktura doliny dawnej rzeki Orli
Mapa georadarowa — struktura doliny dawnej rzeki Orli.

Jak widać na powyższych mapach, las kryje głębokie wąwozy o stromych zboczach, meandrujące w różnych kierunkach. To pozostałość starego koryta rzeki Orli.

Drugie podejście zaplanowałem inaczej: wyznaczyłem azymut na domniemane miejsce położenia kamienia i szedłem bezwzględnie za kompasem. Kto tam był, ten wie — to zadanie iście cyrkowe, i mało finezyjne. Ale nie miałem ani szczegółowych map, ani czasu, by nauczyć się terenu. Jakoś dotarłem do celu — i znalazłem głaz.

Głaz koło Kraczek — widok ogólny w lesie
Głaz koło Kraczek — widok ogólny w lesie.

Cały ten las usiany jest kamieniami różnej wielkości — co było jednym z powodów mojej porażki podczas pierwszej wyprawy. Biegałem od kamienia do kamienia, mając nadzieję, że trafię na ten właściwy. Nie miałem wtedy pojęcia, jak ten pomnik przyrody wygląda. Ale kiedy na niego trafiłem, od razu wiedziałem — to on był „szefem w lesie”.

Obecnie wąwóz jest w miarę suchy, ale 1000 lat temu wyglądało to inaczej. Płynęła tu rzeka — może nawet istniało tu rozlewisko? Na brzegu leżał duży głaz. Z tego, co wiem, ludzie zawsze lubili miejsca na styku żywiołów. Sporo mogło się tu dziać przez wieki. Głazy potrafią cierpliwie leżeć.

Głaz koło Kraczek — zachodnia ściana z nietypowymi formami
Głaz koło Kraczek — zachodnia ściana z nietypowymi, być może antropogenicznymi formami.

Kiedy obejrzałem kamień dokładniej, na jego zachodniej części zauważyłem coś, co wygląda jak zwietrzałe ślady rycia. Dzisiaj to bezkształtne wypukłości i wklęsłości, w których każdy dostrzeże to, co podpowiada mu wyobraźnia. Zapewne da się zweryfikować, czy to efekt naturalnej erozji, czy zatarła się tu twórczość naszych przodków?

Głaz koło Kraczek — górna część z wyraźnym śladem odkucia
Głaz koło Kraczek — górna część z wyraźnym śladem mechanicznego odkucia — być może miejsce pod słup lub rzeźbę.

U góry kamienia znajduje się bezsprzeczny ślad mechanicznego odkucia fragmentu. Stało tu coś ciężkiego, co wymagało stabilizacji — może słup, a może rzeźba? Przypomniał mi się pod tym względem głaz koło Leosi.

Podań i opowieści związanych z głazem nie znalazłem. Jeśli na jakieś natrafię, na pewno je tu dodam.

Opis:
– Województwo: kujawsko-pomorskie; powiat: nakielski; gmina: Sadki (gmina wiejska); lokalizacja: w oddziale 58 leśnictwa Glinki, obręb Samostrzel, nadleśnictwo Szubin
– Przybliżone współrzędne GPS: 53.169944° N, 17.37375° E (pokaż na mapie)
– Metryczka w CRFOP